Triết lý sự rã đám sau hồi bắt tay tri kỷ thời nhiều lắm. Ngâm cứu Dịch, đọc sách Thiệu Vĩ Hoa, thấy rằng trước bạn sau thù, trước uyên ương sau nhìn nhau không sửa, đều do lý số. Trong hợp có phân, đầu tốt sau xấu là vì sự xung, khắc nó tàng độn trong mệnh, tới vận sinh ly, tất phát lộ chia rẻ.
Ca dao xưa "may thay chút nữa em lầm, khoai lang khô xắt lát, em tưởng cao ly sâm bên Tàu", ấy may có phúc tu kiếp trước thôi, còn lại toàn là rủi. Đa số kêu la bị lầm mới gắn nhau hữu nghị, sau biết trong chăn có rận thì đem nhau ra tòa chia gia tài, chia con chia cái, có sỉ diện thời coi nhau là bạn, chợ búa nói xấu tùm lum.
Cô Loan đoạn tuyệt, Thế Lữ cảm khái : "Anh đi đường anh, tôi đường tôi Tình nghĩa đôi ta có thế thôi. Đã quyết không mong sum hợp nữa Bận lòng chi mãi lúc chia phôi."
Nhà tâm lý học nói, hai bên chia tay vì họ thấy sau thời gian chung đụng, mới cũ trái nhau, xung khắc quá. Thấy mặt nhau cứ không thể chịu nổi, mất niềm tin tưởng, thất vọng, chán nản, ân hận, ghét, thù, rồi đoạn tuyệt.
Cái đời nó vậy, sợ cô đơn mà tác hợp, tác hợp chán, lại bỏ nhau đi tìm sự cô đơn...
Chuyên khác, Việt Mỹ đánh nhau phần tư thế kỷ, tưởng chừng bất cộng đái thiên, nay thời hóa ra bạn tốt. Ấy bởi trong phân có hợp, đầu chia rẻ sau sum vầy tốt đẹp. Mỹ - Việt hiểu nhau, tâm đầu ý hợp vì mấy chữ dân chủ tự do khao khát.
Việt Tàu thân nhau, Mao Hồ ôm nhau hôn hít, ra chiều keo sơn lắm, lại nện nhau chí choé, bởi tâm ý khác ngoài mặt. Việt quý tự do, Tàu quý mỏ dầu, trong hợp có phân tất đầu tốt sau xấu lắm.
Dù gì thì gì, biết tôn trọng nhau, đừng tham lam này nọ, đừng ỷ mạnh làm càn, đừng cướp của người làm của mình - sống vui vẻ hoà bình vẫn là điều tốt đẹp nhất.
Bên Âu châu hồi trước, ban nhạc của hai người Đức, Dieter Bohlen tóc vàng và Thomas Anders tóc đen, lập ra cái Modern Talking ( 1984- 1987 ), hay quá ai cũng thích nghe. Ấy vậy, hai chàng này lại kỵ tính, ghét tâm, thù nhau hết chỗ. Cả hai trước lẫn sau chưa bao giờ là bạn, nên 3 năm chung chạ làm ăn, gây gổ cải bậy, mâu thuẩn kịch liệt. Sau này có bắt tay làm lại kiếm tiền, nhưng rồi cũng rã. Năm 2004, cậu tóc vàng viết tự truyện phỉ báng cậu tóc dài, cậu tóc dài bèn kiện cậu tóc vàng, đòi đền tiền danh dự cả triệu urô !
Chó, vật nuôi thông minh, trung thành, gần gủi nhất với người ta. Nuôi chó giữ nhà, giữ của, bảo vệ tài lợi gia chủ, lại thêm cái vui cửa vui nhà. Đi đâu về, chó nhà mình nhảy xổ ra gây gâu sủa. Nó chồm lên, ve vẩy đuôi mừng rỡ, la liếm rất tình cảm. Nhất là khi mình đi chơi dã ngoại, mấy chó bương theo chạy trước, hít hít đánh hơi dọn đường. Lúc thì chúng đứng đợi chủ, lúc thì sủa váng lên, lúc thì rầm rật chạy, gầm ghè chó lạ cản đường, lúc thì ghếch chân lên đái bậy. Nuôi chó phải chăm chút cho chó. Con Vàng con Vện của nhà ai đó rụi lông lá, giơ cả xương sườn mà ra đứng cửa sủa éo éo khách khương, trông khó coi bởi chó gầy xấu mặt người nuôi. Có chuyện lạ, nuôi chó bị lác da lác thịt từng bợn, hôi hám, trông bôi bác gia chủ, ấy mà dân gian lại bảo điềm lành, có chó lác thời nhà sắp phát giàu. Một số ý tưởng ngắn luận chó chuyện đời sau : Chó nào béo chủn chỉn, láng lông mượt lá, xức nước hoa, đeo chuỗi hột, chủ dắt đi dạo chiều chiều, "hoàng hôn buông xuống", rạng danh giá chủ nhân.
Chó nuôi nổi sân si cắn người lạ, chủ phải đền tiền thuốc men gọi là chó nghiệp chướng. Người không có tiền cũng chẳng có công ăn việc làm, đi câu trộm chó, bị dân chúng đánh chết, gọi là giá trị chó hơn cả giá trị người. Bọn quan chức nhà giàu ỷ thế dắt chó đi ĩa bậy, ô uế môi trường gọi là lũ mất dạy nhân cách. Nuôi chó thú cưng, giảm stress, rất tốt sức khoẻ tâm lý : thú cưng sẽ khiến ta tự tin hơn, yêu đời hơn, sống có trách nhiệm với đồng loại, hồn hậu sống tốt hơn là cô độc một mình hắc ám căm tức xã hội. Chó nuôi được tôn vinh, yêu dấu; chó khủng như chó ngao Tây Tạng, chó bẹt giê Đức, vô cùng đắt giá. Ấy vậy, người bị so sánh với chó thời tức lắm, thấy sỉ nhục thậm tệ vô cùng. Hiện nay, có rất nhiều trò chó. Chọi chó. Diễn hành chó. Thi sắc đẹp chó. Chó nhảy dù. Chó nhảy dây. Chó bàn độc...
"Anh đi anh nhớ quê nhà Nhớ canh rau muống, nhớ cà dầm tương..."
Rau muống thuộc họ dây Bìm bìm. Dậu đổ bìm leo, hoa Bìm bìm đẹp nhưng ít ai để nó leo hàng rào, sợ mắc phải hơi hám suy vong bại liệt. Riêng rau muống thời ai cũng thích ăn, đã ngon lại rẻ, mùa nào cũng có bày bán chợ rau.
Có hai loại rau muống. Rau muống hột gieo đất khô, tưới tẩm mau tốt. Dân chúng miền Nam hồi mới được "giải phóng" khâm phục dòm ngó đám rau muống xanh um mấy chú bộ đội cụ Hồ cải thiện, sinh hoạt rau xanh. Bí quyết các chú là "phân bắc" tươi, dội trực tiếp vô luống rau muống, "bồi dưỡng" cái giống rau hạp phân người này, nó thích là nó tốt.
Rau muống nước trồng dưới ao hay mương bùn nước cống xả. Rau này lội đi cắt mỗi sáng. Người trồng nay có mấy thuốc kích thích China đặc chủng, hòa vô xô nước gói bột hồng hồng, trăng trắng, xanh xanh, phun lên ao rau là tha hồ có bán mỗi ngày.
Người ta cắt rau muống, dùng lạt tre chẻ, bó lại từng bó, đem xuống mấy lổ cống sẵn nước thải dân cư phố xá xả ra. Rửa từng bó rau, chao qua chao lại, trở nên tươi tắn, sạch sẽ, nhìn ngon lành. Thiên hạ mua, ai nấy cũng thích chọn.
Rau muống nước thường có con đỉa đeo bám vô cọng rau. Đỉa to gọi đỉa trâu, đỉa nhỏ gọi đỉa mén, mọi người rất sợ hãi thứ này, vì lỡ nó chui vô tai vô mũi, bám vô hút máu, sống thoải mái; thậm chí còn đẻ ra cả bầy đỉa tràn lan ở trong phổi, trong óc; phải đi nội soi, mổ bắt đỉa rất phiền phức.
Rau muống là món cứu cánh cho nhiều công nhân ở đô thị, của sinh viên, của các gia đình nghèo đông miệng ăn. Nhờ nó, bữa cơm trông "nhan sắc", đậm đà "dân tộc tính", nuốt dễ trôi cơm. Rau muống giàu có sắt Fe, khoáng, đạm, chất xơ chống bón. Ăn ngon mát miệng, lại phù hợp tiền túi bạc lẻ con nhà khó, thành ra đắc dụng ăn ngon mà sống. " Ngày ba bữa, vỗ bụng rau bịch bịch, người quân tử ăn chẵng cầu no. Đêm năm canh, an giấc ngáy o o, đời thái bình cửa thường bỏ ngõ."
Rau muống chế biến có nhiều cách lắm. Luộc chấm tương Trạng Quỳnh, chấm mắm nêm dân Huế. Xào tỏi, xào ớt, xào thịt bò, xào tôm. Trộn muối mè, muối đậu, trộn dấm nộm rau muống. Nấu canh tôm, canh hến. Vân vân đủ thứ và quan trọng đều ngon. Rau muống xào ớt đỏ ngon nhất : cay, béo, đậm đà, đặc sản nhà hàng cơm niêu Hoài cố hương xứ Việt.
Thời bão giá, rau muống lên hương, vô ngồi ngay cả Hội trường Quốc Hội. Có nghị sĩ còn được tôn vinh danh giá bậc "Nghị rau muống".
Quốc hội VN khóa 13 vừa rồi, các nghị viên mới bầu mới, đã bàn về lạm phát "ở ta" nhì thế giới, nhất Á châu. Tiền đồng in ra cả tấn hàng ngày, để có gói kích cầu, tăng lương, trả nợ, phụ cấp, bồi dưỡng, hạ giá thành hàng xuất khẩu để cạnh tranh, mua vàng mua đô tăng trưởng nhanh. Nhờ đó, hầu hết mọi gia đình người Việt đều là triệu phú. Còn tỷ phú thời nay đếm không hết. Dân giàu.
Có tới 43 trong tổng số 54 vị Nghị nhấn nút phát biểu, phô phang tài năng trí tuệ đại biểu, theo tin Doanh nhân Sài gòn Online ngày 8/8/2011, thời hai nghị này có vẻ trội nổi ai qui hơn cả.
"Vị đại biểu thứ 12 phát biểu – doanh nhân Đặng Thị Hoàng Yến – dõng dạc “quan điểm cá nhân tôi cho rằng chính nhập siêu là nguyên nhân gốc tạo ra lạm phát”.
" Nhưng, không khí nghị trường đã đột ngột chuyển trạng thái, khi đại biểu Đỗ Văn Đương ( Tp.HCM ) không “hoàn toàn nhất trí hay cơ bản tán thành với báo cáo của Chính phủ” như nhiều vị đại biểu khác hay mở đầu phần phát biểu của mình mà nói ngay rằng “tôi không nghĩ lạm phát ở nước ta cao nhất khu vực”."Theo tôi phải xem lại chỗ này. Tôi đi các nước thấy giá tiêu dùng đắt đỏ, một đĩa rau muống xào ở Thượng Hải tới 200 nghìn, nhưng ở Việt Nam chỉ mấy chục. Trong nước tôi đi chợ rau muống ở đô thị có thể 5.000 đồng/mớ, đi xuống vùng nông thôn chỉ 2.000, xuống nữa có khi rẻ hơn", vị đại biểu này nêu dẫn chứng cụ thể. "
Tiến sĩ đại biểu Đỗ Văn Đương, ngay lập tức được cả nước tôn vinh là bác Nghị Rau muống. Cũng không hiểu rau muống làm rạng danh tên người, hay "người sáng suốt" làm rạng rỡ rau muống đây. Có điều thấy cũng thú vị, liên hệ bên Mỹ, ở mấy chợ chồm hỗm, trái mít chín giá hơn cả 100 đô, so nhà quê VN, nhiều nơi mít chín dữ quá, không ai mua rụng tràn trề, phải đạp hạt nuôi heo. Từ trái mít quê nhà đem mà so, dân ta quả nhiên giàu có hơn bọn Mỹ nợ nần. E vậy cũng nên ?
Chuyện dân gian vị ngon rau muống. "Một anh nông dân về nhà cơm trưa, thấy món rau xào hôm nay rất ngon, liền hỏi vợ: - Rau xào hôm nay sao ngon thế? Vợ đắc ý khoe: - Hôm nay có hai người mua chung một miếng mỡ lợn, trên đường đi qua nhà mình đã mượn dao để chia, em rửa con dao dính mỡ lợn vào chảo, rau mới ngon như thế đấy! Anh chồng nghe xong, tiện tay tát cho vợ một cái, mắng: - Tại sao không rửa vào vại nước để mà ăn mấy ngày? Vợ rất uất ức chạy sang bên cạnh mách tội của chồng với ông chú. Chú nghe xong, quát tướng lên: - Đánh thế hãy còn nhẹ, sao không rửa dao dưới ao, để chúng tao cũng được ăn ?"
Ngày 13/9/2005, trên Tuổi Trẻ Online có bài mấy trí thức Nông nghiệp, học hành gian dối, nhờ người ta thi hộ mà lấy bằng TS. "Các TS Trần Tiến Hùng (Phó Giám đốc Sở KH-CN Thừa Thiên-Huế), Đoàn Hữu Thanh (Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng KH-CN TP Hải Phòng) bị cáo giác nhờ 2 nghiên cứu sinh khác ở Viện KH-NN thi hộ đầu vào môn tiếng Anh." "TS Trần Văn Tuân - Phó Giám đốc Sở NN-PTNT Quảng Bình, bảo vệ luận án TS năm 2002, cũng bị cáo giác 7 môn thi có dấu hiệu tổ chức thi riêng hoặc đút bài thi vào sau." "Trường hợp ông Lê Quốc Doanh (hiện là Phó Viện trưởng Viện KH-NN), tốt nghiệp thạc sĩ một ngành, làm luận án TS một ngành khác nhưng lại không phải học và thi 20 môn chuyên ngành trước khi bảo vệ luận án TS như quy định chung." " Đặc biệt là trường hợp PGS-TS Nguyễn Huy Hoàng, Trưởng Phòng Đào tạo sau ĐH - Viện KH-NN. Đối chiếu với những quy định chung thì việc ông Hoàng trở thành phó TS (nay là TS) và PGS có những điểm không bình thường. Ông Hoàng tốt nghiệp ĐH một ngành, làm luận án phó TS một ngành khác, theo quy chế của Bộ GD-ĐT, ông Hoàng phải học một số môn học bổ sung với số lượng khoảng 1.000 tiết. Nhưng ông Hoàng đã không học mà vẫn được bảo vệ luận án. Năm 2002, trong hồ sơ đăng ký phong chức danh PGS của mình, ông Hoàng tự khai đã chủ trì 4 đề tài cấp cơ sở và tham gia 2 đề tài. Tuy nhiên, cả 4 đề tài cấp cơ sở mà ông Hoàng khai chủ trì đều không có chứng minh".
Báo chí phanh phui vạch mặt các quan lại, "trí thức" VC này, chỉ như tình cờ một bầy gà, tóm đại vài con xét nghiệm H5N1 thử coi chơi, đã thế ấy.
Xưa hồi chiến đấu ra ngõ gặp anh hùng, nay thời xây dựng ra ngõ gặp Tiến sĩ. Tiến sĩ quan lại, lấy quy tắc 8/2 mà tính, chính xác cả đoàn bịp bợm cũng đến cả 80 %. Tiến sĩ xây dựng lăng, tiến sĩ xây dựng đảng, tiến sĩ rùa hồ Gươm, tiến sĩ rắn đuôi chuông, tiến sĩ bảo tàng coi kho quần đùi rách bác Hồ, tiến sĩ khỉ bắn AK... như này là chuyện bình thường.
Xem báo cũ, nhận mặt quý vị tiến sĩ nay, đọc thơ cụ Tam Nguyên thấy rõ. "Cũng cờ cũng biển cũng cân đai, Cũng gọi ông Nghè có kém ai. Mảnh giấy làm nên thân giáp bảng, Nét son điểm rỏ mặt văn khôi. Chiếc thân xiêm áo sao mà nhẹ, Cái giá khoa danh thế mới hời. Ghế chéo lọng xanh ngồi bảnh chọe, Nghĩ rằng đồ thật hóa đồ chơi."
Làm chơi ăn thật, việc nhẹ tiền nhiều, đồ chơi đồ dỗm thời nay rất quý. Có nó dễ kiếm đồ tiền, đồ ghế, đồ chức, đồ tước : uốn éo làm trò có sức nặng.
Ngày xưa vua chúa tổ chức thi cử, chọn người đầu óc làm quan, giúp vua trị dân. Quan giỏi vua nhờ, quan dốt vua chịu.
Ban đầu cho thử thi rộng rãi. Ai muốn làm quan để xã hội trọng vọng, được giàu có sung sướng, vợ đẹp thiếp nhiều thời cứ cầm giấy đi thi. Đỗ đầu ra ông đầu xứ, thiếu điểm không cho thi tiếp níu kéo công danh.
Thi Hương, thi 4 phần, lọt được 3, được mang tên ông Tú. Ông Tú về làng dạy học, gọi ông Đồ. Ông Đồ Chiểu có thơ Lục Vân Tiên, mấy cụ Đồ Nghệ có con cá gỗ rưới nước mắm, giữ thể diện.
Lọt luôn 4 phần, có tên cậu Cử. Cậu Cử được quyền thi tiếp lên.
Thi Hội, đỗ có chức ông Cống. Ông Cống thời được vua cho ra làm quan rồi.
Thi Đình. Thi quan trọng, vua ra đề và chấm, chọn làm quan lớn trong triều.
Thi Đình đỗ gọi là cụ Nghè (Tiến sĩ). Có ba hạng cụ Nghè.
Nghè hạng ba là quan Nghè. Ví dụ quan Nghè Phú Thị thơ hay.
" Bầu Trời cảnh Bụt, Thú Hương sơn ao ước, bấy lâu nay. Kìa non non, nước nước, mây mây Đệ nhất động, hỏi rằng đây có phải ? Thỏ thẻ, rừng Mai chim cúng trái, Lửng lơ, khe Yến cá nghe kinh. Thoảng bên tai một tiếng chày kình, Khách tang hãi giật mình trong giấc mộng..."
Nghè đệ Nhị, gọi Hoàng giáp. Cụ Hoàng giáp Nguyễn Thượng Hiền, lập VN Quang Phục hội cứu nước bất thành, buồn rầu bỏ đi tu chùa Thường Tích Quang ( Hàng Châu) bên Tàu, chết rãi tro cốt xuống sông Tiền Đường...
Nghè hạng Nhất, là Đình nguyên. Cụ Đình nguyên Phan Đình Phùng của phong trào Văn Thân, Cần Vương khởi nghĩa Vụ Quang sơn phòng Hà Tịnh, thất bại. Tay sai Nguyễn Thân đào mả cụ lên, đốt xác lấy tro, bỏ vô thuốc súng, bắn xuống sông La.
Thi Đình, chọn ba người đỗ đầu gọi là Tam Khôi.
Nhất, Trạng nguyên (Trạng Anh) : Trạng Trình Lý số Nguyễn Bỉnh Khiêm, Bạch vân thi sĩ.
Nhì, Bảng nhãn (Trạng Em) : Bảng nhãn Lê Quý Đôn, nhà bác học VN trên thông thiên văn, dưới hiểu địa lý, giữa biết nhân hòa, viết sách vô cùng nhiều, đáng tiếc nay đã thất truyền gần hết, chỉ còn vài ba cuốn.
Tam là Thám hoa (Trạng Út) : Thám hoa Tiểu lý Phi đao Lý Tầm Hoan người Tàu, trong Kiếm hiệp Cổ Long.
Có thêm một chức danh khoa bảng "Ngoại hạng" khác : thi Đình rớt, nhưng được chiếu cố, đỗ vớt đỗ vát, gọi là Phó bảng. Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, cha ruột Hồ Chí Minh, cái lăng vô cùng to được VC xây dựng, gọi là "quần thể di tích" ở miền Nam VN.
Ngày xưa thi cử rắc rối, người tài không dám phạm huý mới là quan triều đình. Đa phần chúng quan này cổ hủ, ngu trung, chỉ biết còn vua còn mình. Thiểu số ít ỏi về phe dân nghèo, tài hoa dễ chết. Cụ Cao Chu Thần nổi dậy phất cờ khởi nghĩa, bị bắt xử chém, tru di cả ba họ.
Hiện tại, trí thức VN, kẻ có được vài ba chữ, đã bày đặt nghênh ngang ngã mạn, coi trời bằng vung đất sét, ta đây giỏi lắm (Trạng Trời). Số đông đảo quan chức dốt nát mua bằng Tiến sĩ, Giáo sư đem ra dọa chúng mà trèo cao nắm chức, vơ vét cho dễ dàng.
Đại học, Cao học thời vô cùng nhiều. Có hình thức rất cởi mở là học Liên thông, Tại chức, Từ xa, Cử tuyển khỏi thi, khỏi học, có tiền có khoa danh tuỳ ý tất thể. Nhung nhúc "bậc trí tuệ" ngồi chơi xơi nước, thu tiền tỷ.
Các quan ngày nay, rất chuộng bằng Tiến Sĩ dọa chuột...