Chán chuyện.

Khổng tử chi đồ Khắc Hiếu từng lên án chém bác Phan Khôi "vu hãm tiên hiền, loạn ngôn hoặc chúng, bại hoại phong quá" để gắng cứu nguy thơ cũ suy giảm tàn tạ. Bảo thủ dữ dằn vậy, Tản Đà ngắm trăng còn rên rẩm với chị Hằng nỗi chán chê trần thế.
" Đêm thu buồn lắm chị Hằng ơi
Trần thế em nay chán nữa rồi
Cung Quế đã ai ngồi đó chửa ?
Cành da xin chị nhắc lên chơi "
Thân con người ta sinh ra lớn lên, già đi rồi chết; góp mặt cõi đời là cả một duyên nghiệp qui kết cấu tạo chi đó, phước báu lắm mới hiện sinh.
Hiện sinh chịu nỗi nhọc mệt gay cấn cần lao. Sợ đói, sợ đau, sợ chết, sợ mất mặt, sợ thua chúng, sợ thất cơ, sợ lỡ vận, sợ này sợ nọ.
Hiện sinh trong nỗi lo toan. Lo trách nhiệm, lo nghĩa vụ, lo danh dự, lo bản thân, lo vợ lo chồng, lo con lo cái, lo gia đình, lo nước non, lo đảng bác hồ, lo thế giới chưa tới đại đồng, lo này lo nọ.
Sợ và lo nên ráng sức làm. Nổ lực cầm cự, nổ lực tấn công, nổ lực giành phần thắng. Nổ lực đến kiệt quệ. Chắc bóp, tằn tiện, tận tuỵ, cố giữ vẹn câu vì :
" Ăn một miếng ngon cũng đắng lòng vì tổ quốc
Chẳng yên lòng khi ngắm một nhành hoa ".
Ngẫm cái thân phận lo sợ ấy, nghĩ buồn chán chê cho cái kiếp đọa trả nợ đời.
Chán ngán, tìm cách giải chán, giải buồn là đương nhiên xã hội. Mà phải lắm cách độc đáo, lạ lẫm mới ra cơ may đủ độ giải giáp chán chuyện. Tiêu sầu tổ chức thi mông đàn bà đẹp bên Japan, ngắm ngó khuây khỏa, là ví dụ.


Bác Quê Choa có bài trên trang mạng Bauxite nói Cuba, viết câu "Đến giấy vệ sinh không có dùng vẫn suốt ngay hô vang các khẩu hiệu lạc quan cách mạng. Chán mớ đời."
Ba chữ thấy hay lắm. Cái mớ đời không có giấy vệ sinh chán thiệt. Gớm ghiếc. Hôi hám. Bệnh hoạn. Nhớp nhúa. Ô uế.
Nhưng trộm nghĩ, cái "chán mớ đời" ấy "bộ phận" thôi. Cũng vì "cuộc sống mến thương".
Chán để trị.
Nỗi chán chê cái đời nhân sinh toàn thể, cụ Tản Đà trên kia mới tuyệt.
Chuyện chán khác. "Nhân loại văn minh không phải bằng sự lam lũ mà nhờ giải trí ". Đúng quá, chán chê chê chán cái nhàm chán chán chê, thích làm chi đó lạ lạ kỳ quặc, giải trí. Giải trí rồi sinh sự ra cái này nọ, chế tạo giải buồn, văn minh thăng tiến.
Rõ ràng giá trị lam lũ của một đời bác nông dân thức khuya dậy sớm, bám mặt với đất, bám lưng cho trời thu được, so thu nhập ca sĩ, cầu thủ, diễn viên quả là một trời vực.
- Clip Châu Sa nằm ngữa lái xe bằng mông và Bad Romance, Lady Gaga.

Trung thu Trăng của ông Trời...

Ngắm mặt Trăng bầu trời đêm rằm tháng Tám. Tròn vành vạnh, rõ cả chú Cuội ngồi co ro bó gối khổ sở gốc đa, tự dưng thấy nhớ thơ mặt Trăng.
Thi sĩ xưa nay viết về Trăng nhiều, tùy hứng, tùy thời để cho nó có mùi vị, có dáng có hình, có "địa vị", có sắc mầu đậm lạt khác nhau.
- Trăng mờ sương cổ điển thơ Đường, người Trương Kế :
"Trăng tà tiếng quạ kêu sương
Lửa chài bến nước, sầu vương giấc hồ..."
- Trăng phồn thực Hàn tử hương vị Xuân Hương đồi trụy :
"Ô kìa, bóng nguyệt trần truồng tắm
Lộ cái khuôn vàng dưới đáy khe..."
- Trăng chánh trị dụ dỗ con nít của người "vĩ đại" :
"Trung thu, Trăng sáng như gương
Bác Hồ ngắm cảnh, nhớ thương nhi đồng..."


Truyền thuyết vua Đường Minh Hoàng ( 713-741 ) đi dạo vườn Thượng Uyển đêm Trung Thu. Trăng rất tròn to, trời trong sáng mát mẻ, nhà vua ngắm cảnh đẹp, gặp Đạo sĩ La Công Viễn ( hiệu Diệp Pháp Thiện ) tâm tình. Đạo sĩ chiếu cố tình vua nghệ sĩ ưa dòm ngó cái đẹp, bèn dùng tiên thuật đưa lên Cung trăng chơi cho biết.
Minh Hoàng du Nguyệt điện, thích thỏa ngắm nghía quý vị tiên nữ tha thướt xiêm y, gợi cảm đẹp xinh múa hát, quên cả trời gần sáng. Đạo sĩ nhắc nhở, vua ra về lòng vẫn bàng hoàng tiếc luyến.
Ở Hoàng cung hạ giới, ngài vấn vương tiên cảnh, nhớ lại mà chế ra khúc Nghê Thường điệu vũ cho Dương Quý Phi nhảy nhót vui chơi. Rồi mỗi rằm tháng Tám, vua lệnh dân gian tổ chức rước đèn, bày tiệc ăn uống kỷ niệm, gọi là tết Trung thu.
Tục lệ Trung Hoa lan tràn truyền bá đến xứ ta, biến đổi dần dà ra phong tục đại chúng. Thường niên chiếu lệ, mỗi khi đến ngày rằm tháng Tám, người lớn bày cổ bánh dẻo, bánh nướng, bánh trung thu để cúng Trăng rằm, tưởng nhớ người xưa, biết ơn trời đất, nhớ ơn tiền nhân mở khai cuộc sống, xưa làm nay có, mới hưởng thụ lâu dài
Bọn trẻ con thì vô cùng thích ngày tết này. Chúng được vui chơi kéo nhau đi múa lân đầu làng cuối xóm, có tiền thưởng người ta tặng cho công múa. Chúng được rước đèn màu loè loẹt, lung linh rực rỡ - đủ các loại đèn, ông sao, cá chép, kéo quân, bánh ú. Ánh sáng lồng đèn huyền ảo trong đêm Trăng, trông như cái thế giới thần tiên, vương quốc ảo mộng. Em bé nào mà lại không thích thú ?
Chơi bời vui vẻ, chúng còn được ăn bánh Trung thu, được ngồi ngắm Trăng vàng nghe bà nghe mẹ kể chuyện đời xưa. Bánh Trung thu vỏ mỏng, nhân nhiều loại, thịt quay mứt bí, võ quýt lạp xường, hạt dưa bánh quế, nghe the the thơm thơm, beo béo ngọt ngọt. Miếng ngon nhớ lâu, dịp tết Trung thu mới được ăn nên Trung thu đã đi vào tuổi thơ con nít chốn chốn quê nhà.


Rồi năm này tháng nọ, đời nay tiếp đời xưa, người lớn thương con - con mình, con người - mới lấy ngày rằm tháng Tám tết Trung thu, dành riêng cho tụi con nít chúng nó.
Nhưng buổi cơm thua gạo kém, người ta tranh nhau bon chen lợi danh chức tước, nịnh trên nạt dưới, ghét ghen đồng nghiệp, hối lộ dọn đường thăng quan tiến chức; trăng Trung thu biến tướng duy vật VC trần trụi lũi, tết Trung thu thành ra dịp "chung thu" đút lót, "Cung tiến Hoàng triều".
Hộp bánh Trung thu mười triệu đồng, chứa đựng vô vàm bổ dưỡng hảo hạng, bộ răng bọn Uỷ viên Trung ương đảng sẽ cắn phập, nhai xé, nuốt gọn vô bao tử chúng nó, là đề tài rôm rã vỉa hè. Miếng ăn dù miếng tồi tàn, mất ăn một miếng lộn gan lên đầu, huống chi miếng ăn tiền mua nó, cả đời thu nhập kẻ khốn khó, chiu chắc dành dụm chưa dễ có, nên chi thiên hạ chào xáo cũng phải thôi.
Ấy thế, dẫu thương mấy con nít trong cái tết dành riêng chúng chốn quê nghèo, đang thèm thuồng cắn nuốt miếng bánh Trung thu rẻ tiền, ruồi bu kiến đậu, hóa chất độc hại China tẩm đắng nghét cả cuống họng; cũng nên coi chuyện "hoàng triều cung tiến" ấy là bình thường, vì đời trần gian xưa nay vốn luôn cơ hội.
"Trung thu trăng của ông Trời.
Kéo quân, đèn xếp của người trần gian..."

11.9.2001 - Mười năm tưởng niệm.

Đúng mười năm trước, ngày thứ Ba 11/9/2001, khủng bố kinh hoàng đã xảy ra tại Mỹ. Có 19 tên khủng bố Hồi giáo, theo lệnh Bin Laden, trà trộn cướp bốn chiếc Boeing dân dụng đang bay - mỗi máy bay chứa hơn 91.000 lít xăng, tự lái "bom lửa" làm "thánh tử đạo".
- Chuyến bay 11 của American Airlines đâm toà Tháp Bắc WTC lúc 8 giờ 46 phút sáng.
- Chuyến bay 175 của United Airlines đâm vào toà Tháp Nam vào 9 giờ 03 phút sáng ( bất ngờ có được truyền hình trực tiếp )
- Chuyến bay 77 của American Airlines lao vào Ngũ giác đài lúc 9 giờ 37 phút sáng.
- Chuyến bay 93 của United Airlines, rơi xuống một cánh đồng gần Shanksville, thị trấn Stonvcreek thuộc Quận Somerset, bang Pennsylvania lúc 10 giờ 03 phút sáng. Lẽ ra, nó sẽ bay đến, lao thẳng vào cho nổ tung điện Điện Capitol, nhưng các hành khách dũng cảm đã lao lên khống chế bọn khủng bố.
Tổng số tử vong, kể cả không tặc là 2.999 người, số bị thương 6.291. Ngoài hai toà Tháp đôi của trung tâm thương mại thế giới cao 110 tầng đổ sụp hoàn toàn, có 45 nhà cao tầng lân cận bị phá hoại nặng. Một phần bộ Quốc phòng Mỹ bốc cháy đổ nát.
Tổng thống Mỹ G. Bush đang nghỉ dưỡng ở Florida, buổi sáng hôm đó tiếp xúc một đoàn học sinh Mỹ, nghe tin dữ, đã rất bình tĩnh. Theo hồi ký “Decision Points” of Bush :
“ Một đám phóng viên với các trang thiết bị ghi hình đã tiếp cận được gần tôi. Họ đến để quay và phỏng vấn những việc liên quan tới Giáo dục đã được lên sẵn lịch trình trước đó. Lúc đó bản năng mách bảo rằng, bất kỳ phản ứng hay biểu hiện nào của mình cũng sẽ được ghi lại và lan truyền với tốc độ chóng mặt tại mọi ngóc ngách của thế giới này. Cả một quốc gia có thể chấn động nhưng tổng thống thì không. Nếu như tôi tỏ ra lo lắng, cuống quít, đứng ngồi không yên thì sẽ ảnh hưởng đến những đứa trẻ ở đây. Quan trọng là không thể để một đất nước vì biểu hiện của tổng thống mà trở nên khủng hoảng hơn”.


“ Sau khi chia tay lớp học sinh đó, tôi đã vào phòng họp của khu nghỉ dưỡng, ở đó người ta đã bố trí một chiếc vô tuyến. Cũng từ chiếc tivi này, tôi đã được xem những thời khắc có thể được coi là kinh hoàng nhất trong lịch sử nước Mỹ. Hai cột lửa rực cháy giữa trung tâm New York. Tôi đã bị chấn động, cả nước Mỹ đã bị chấn động. Lúc này tôi chỉ nghĩ được rằng, cần có một bài phát biểu trước toàn thể nhân dân Mỹ. Tôi muốn trấn an người dân, rằng là chính phủ sẽ có những biện pháp để khắc phục hậu quả và sẽ đưa những kẻ thủ ác ra trước ánh sáng của công lý. Lúc này, tôi đã yêu cầu trong thời gian sớm nhất phải quay trở lại thủ đô.
Trong thời khắc này, bỗng dưng tôi nhớ đến lời trong một bài Thánh ca mà mình ưa thích : "Ở thời khắc khó khăn này, Chúa đã cho con sự khôn ngoan và can đảm”.
Nhiều mật vụ nói rằng mọi thứ đều rất nguy hiểm và yêu cầu chúng tôi không nên quay trở về thủ đô Washington vào lúc này. Tôi đã nói với họ rằng, tôi không sợ hãi trước những kẻ khủng bố bởi vì : "Tôi là tổng thống Hoa Kỳ, và chúng tôi muốn trở về Washington”.
*
Thời gian dần trôi nhanh sau ngày 11/9 định mệnh. Chiến tranh chống bọn khủng bố đã bùng nổ ở Afganistan, ở Iraq. Tên trùm khát máu Bin Laden đã đền tội ác ngày 1/5/2011. Tổng thống Mỹ G. Bush nay hết nhiệm kỳ, về "vui thú điền viên" hồi ký kể lể. Chủ nghĩa Khủng bố thời vẫn đang còn hăm he đe dọa giết người. Một số chế độ độc tài ôn ác nhà nghề còn chưa sụp đổ.
Mười năm đã qua đi, tưởng niệm lại thời khắc kinh hoàng trong nỗi ngậm ngùi hồi cố.
Xin quá khứ vĩnh viễn đừng lập lại.

Giống nhau khác nhau.

Bộ vét sọc đậm nhạt với cà vạt màu hồng, giống nhau đẹp quá !
Hồi nhỏ xem xi nê, thấy hai bên đánh nhau chí chóe, không biết ai lại ai, phải hỏi người lớn coi ai phe mình, cho rõ phân biệt chánh tà, trung dung đạo. Lớn rồi biết xem xét, khỏi mất công hỏi bị rầy. Cùng một phe thì của "tiểu đệ" cũng là của "đại ca" thôi, ai lại huyết chiến giành giật tương tàn, thế giới khó coi.
Giao tiếp giữa người đại diện dân tộc với sứ thần ngoại quốc, trước hết phải giữ thể, giữ lễ. Ví dụ nó đứng trên bậc tam cấp, cười xởi lởi chìa tay ra khi mình đang đứng dưới, thời hiểu thằng sứ thần này nó chơi đểu. Mình dại dột sung sướng vồ vập bắt tay nó ngay, ống kính của bọn UPI dẹp tiệm, bọn AP, CNN, AFP nó chỉa vô coi mình hạ cấp.
Chuyện xưa dạy nghe đã chán tai, tự hồi ăn sắn xắt hột lựu cả rỗ.
Thành ra phải từ tốn, "sâu thẳm"suy nghĩ, "ngang tầm" với nó kẻo quê độ.
Mọi việc tứ phương dòm ngó, suy diễn ra có ý nghĩa cả. Chọn màu áo kiểu quần, hoặc cười hoặc mím, cười cầu tài, ôm hôn níu kéo, cho phù hạp. Không mất lòng ai, dân ta, nước chúng.
Tuy nhiên, ý mình bất cần ý người ta, nhiều khi phản dụng. Tàu thâm nho, nó bảo cho : thằng này nó chơi nịnh, "tiểu xảo", tốt lành chi nó ! Đại ca đâu có ngu "con nít lớp 1, lớp 2" mà bày đặt chơi vậy ? Chơi dụ dỗ. Liệu mà chừng.
Ấy thế, công tâm nhìn nhận, hai bộ vét sọc đều may chuẩn, may đẹp.
Người lùn mặc sọc nhìn cho cao. Người cao mặc sọc, ngó cao hơn nữa.
Bên châu Phi, nước Somalia có quốc kỳ giống hệt cờ VN, chỉ khác màu sắc.


Dân xứ này cũng thuộc "thế giới thứ ba", "nước đang phát triển". Cũng có mặt trời mọc biển Đông lặn núi Tây, cũng vươn ra biển lớn "giao lưu văn hóa".
Khác nhau chỗ, Somalia đang xứ xứ bộ tộc nội chiến, đánh đấm quyết liệt phe phái, nghề cướp biển danh tiếng lẫy lừng, dân đói ăn rã họng 750.000 người sắp chết .
Nhìn cờ Somalia giống cờ "ta", cũng ngậm ngùi buồn rầu. Nghiệp đụng hàng đói khổ.
Chuyện An Nam ta xưa, chó mèo khác nhau đến vậy, phải gió anh "học trò" ngó lộn lầm chó ra mèo.
" Một anh học trò nhỡ độ đường, vào huyện ăn xin, nói là học trò nghèo. Quan huyện vốn trước cũng là trò nghèo, thương hại, bảo:
- Có phải học trò thì ta ra thơ " Con chó" cho mà làm, làm được sẽ có thưởng.
Anh học trò nghĩ một hồi lâu đọc:
Thoạt thấy chúa về ngoe nguẩy theo
Thương ôi! Con chó ngỡ con mèo.
Quan huyện nghe xong, phán :
- Học trò thật ! Thơ không hay lắm, nhưng được cái đúng vần.
Liền thưởng cho một quan tiền và một thúng gạo. Anh kia lạy tạ ra về. Giữa đường gặp một anh học trò khác, anh này hỏi:
- Tiền gạo đâu ra thế?
Anh kia kể đầu đuôi câu chuyện. Anh này liền vào huyện, cũng nói là học trò nghèo, nhỡ độ đường vào huyện. Quan huyện cũng lại ra thơ như lúc nãy. Anh ta mừng quýnh, tưởng chuyến này ăn chắc, liền đọc :
Thoạt thấy chúa về ngoe nguẩy thời
Thương ôi! Con chó ngỡ ông trời.
Quan huyện nghi anh ám chỉ mình, tái mặt, sai lính đánh mấy chục roi, rồi đuổi ra."